MetaTrader Sunucu Sorun Giderme: MT4/MT5 Brokerları İçin Olay Müdahale Rehberi

MT5 sunucusu mu çöktü, yoksa sorun tek bir müşteride mi?

"MT5 sunucusu çöktü" bildirimlerinin çoğu tam kesinti değildir: tek bir müşteri, tek bir ağ veya tek bir semboldür. Herhangi biri bir servisi yeniden başlatmadan önce sorunun ne kadar geniş olduğunu doğrulayın; çünkü yanlış bir yeniden başlatma kısmi bir sorunu tam bir kesintiye dönüştürebilir.

Her broker (veya onun White Label ya da Grey Label sağlayıcısı) kendi sunucularını işletir; yazılımı MetaQuotes sağlar:

You independently deploy our software on your own hardware, as well as maintain your server infrastructure and fully control support and administration.
(Çeviri: Yazılımımızı kendi donanımınıza bağımsız olarak kurar, sunucu altyapınızın bakımını yapar ve destek ile yönetimi tamamen kontrol edersiniz.)— MetaQuotes, MetaTrader 5 for Brokers (erişim tarihi: Ekim 2026)

MetaQuotes lisans sayfasında ayrıca "sunucularınıza, hesaplarınıza veya müşterilerinizin işlem geçmişine erişimi olmadığını" ekler (metatrader5.com). Yatırımcılar brokerlarıyla iletişime geçmelidir. Bir aracı kurum işletiyorsanız, bu sayfanın geri kalanı sizin müdahale rehberinizdir.

Dört hızlı kapsam sorusu kullanın:

• Kim? Tek bir hesap mı, bir grup mu, bir IB'nin müşterileri mi, bir ülke mi, yoksa herkes mi?
• Nerede? Masaüstü, mobil, WebTrader ya da üçü birden mi? Manager ve yönetici terminalleri de etkileniyor mu?
• Ne? Giriş yapılamıyor mu, kotasyon yok mu, kotasyonlar donmuş mu, emirler reddediliyor mu, yürütme yavaş mı, swaplar veya seans saatleri yanlış mı?
• Ne zamandan beri? Son 24 saatte ne değişti?

Her cihazda herkesin etkilenmesi işlem sunucusuna veya önündeki ağa; tek bir bölge bir erişim sunucusuna; tek bir sembol veri akışına; kotasyonlar akarken emirlerin başarısız olması ise bridge'e, likidite sağlayıcıya veya bir eklentiye işaret eder.

İlk 15 dakika: ön değerlendirme adımları

Her seferinde aynı sırayı izleyin: kapsam, önem derecesi, loglar, son değişiklikler, ardından karar. Olay sonrası değerlendirme için her adıma zaman damgası ekleyin.

1. İlk bildirim zamanı ve tam hata ile bir olay kaydı açın.
2. Masaüstü, mobil ve web üzerinde bir dahili test hesabıyla kapsamı doğrulayın.
3. Aşağıdaki tabloyu kullanarak önem derecesini belirleyin ve yeniden başlatmalar ile müşteri mesajları hakkında karar verecek tek bir olay sorumlusu atayın.
4. İşlem sunucusu, erişim sunucuları, veri akışı ve bridge için son 30–60 dakikanın loglarını okuyun.
5. Son değişiklikleri listeleyin: eklentiler, yapılandırma, sunucu sürümleri (build), sertifikalar, güvenlik duvarı, DNS, barındırma.
6. Karar verin: son değişikliği geri alın, yedeğe geçin (failover), bir bileşeni izole edin (bir sembolü, bir yönlendirmeyi veya bir eklentiyi devre dışı bırakın) ya da sağlayıcıya eskale edin.
7. Neyin etkilendiğini ve bir sonraki güncellemenin ne zaman geleceğini bildirin.

Önce logları ve dönüş kodlarını okuyun

Loglar, "sunucu çöktü" ifadesini belirli bir bileşene ve zamana dönüştürür. Aynı zaman aralığı için işlem sunucusu, erişim sunucusu, veri akışı ve bridge loglarını çekin, saat dilimlerini hizalayın ve en gürültülü hatayı değil, ilk hatayı bulun.

İstemci terminalleri de kanıt tutar. MetaTrader 5, platform olaylarını "Source" sütunu (örneğin "Network") ve log dosyalarının bulunduğu klasörü açan bir bağlam menüsü komutuyla Journal sekmesine yazar; Expert Advisor olayları Experts sekmesine gider (MetaTrader 5 Help: Platform Logs).

Müşterilerin ve Expert Advisor'ların bildirdiği kodlar arızanın yerini hızla belirler (resmî MQL4 ve MQL5 başvuru kaynakları):

Çok sayıda farklı müşteri aynı dakikada aynı kodu bildiriyorsa, neden neredeyse her zaman sunucu tarafındadır. Daha geniş bir liste için MetaTrader yaygın hataları rehberimize, yapılandırılmış log çalışması için ise MetaTrader log analizi sayfasına bakın.

Veri akışı sorunları

Kotasyonlar durursa işlem de durur. MetaQuotes'un kendi MT4 yardım belgesi bunu açıkça ifade eder:

If a client terminal does not receive quotes, it is impossible to trade with it.
(Çeviri: Bir istemci terminali kotasyon almıyorsa, onunla işlem yapmak mümkün değildir.)— MetaQuotes, MetaTrader 4 Help: Settings, Server (erişim tarihi: Ekim 2026)

Veri akışları MetaTrader'a feeder'lar ve gateway'ler aracılığıyla ulaşır: MetaQuotes, MT4 DataFeed API'yi "her türlü haber ve kotasyon veri akışının geliştirilmesi için tasarlanmış" olarak (MetaTrader 4 API), MT5 Gateway API'yi ise "diğer işlem sistemleriyle entegrasyon ve özel veri akışlarının oluşturulması" için kullanılan bir araç olarak tanımlar (MetaTrader 5 for Brokers). Sırasıyla kontroller:

1. Hangi semboller donmuş: hepsi mi, bir varlık sınıfı mı, yoksa tek bir akış kaynağı mı?
2. Son tick ne zaman geldi? Akış logu bir bağlantı kopması veya login hatası gösteriyor mu?
3. Kaynak sağlayıcı fiyatları başka yerlere iletiyor mu?
4. Her iki taraftaki yakın tarihli bir değişiklikten sonra sembol adları ve eşlemeleri hâlâ uyuşuyor mu?
5. Sembolün seansları açık mı? "Donmuş" bir sembol bazen yalnızca kapalı bir seanstır.

Çözümler feeder'ı yeniden başlatmaktan yedek bir kaynağa geçmeye kadar uzanır. Fiyatlar bayatken etkilenen sembollerde işlemi devre dışı bırakmayı değerlendirin. Daha fazla ayrıntı: MetaTrader veri akışı kurulumu.

Eklenti çakışmaları ve güncelleme sorunları

Sunucu eklentileri işlem yolunun içinde çalışır; bu nedenle hatalı bir eklenti login'leri engelleyebilir, yürütmeyi yavaşlatabilir veya sunucuyu çökertebilir. MetaQuotes, MT4 Server API'nin "sunucu parametrelerinin, emir ve müşteri tabanının yönetimi, işlem taleplerinin işlenmesi ve daha fazlasını" kapsayan eklentilere olanak tanıdığını belirtir (MetaTrader 4 API).

1. Olayın başlangıç zamanını eklenti değişiklik kaydı ve sunucu yeniden başlatmalarıyla karşılaştırın.
2. Sunucu logunda eklenti yükleme hatalarını ve yavaş işlemeyi kontrol edin.
3. Aynı olay üzerinde işlem yapan iki eklenti olup olmadığına bakın.
4. Şüpheli eklentiyi devre dışı bırakmayı önce test (staging) ortamında deneyin; üretimde yalnızca olay sorumlusunun onayıyla yapın.
5. Bir sunucu sürümü güncellemesinden sonra işlemleri yeniden açmadan önce her eklentinin uyumlu olduğunu doğrulayın.

Uzun vadeli çözüm değişiklik kontrolüdür: bir test (staging) sunucusu, yazılı bir geri alma planı ve her eklenti için tek bir sorumlu. Eklentileri geliştirir ve bakımını yaparız; bkz. MetaTrader eklenti geliştirme.

Sunucu kaynakları, veritabanları ve yedekler

Her hafta uzayan yürütme süreleri gibi yavaş bozulmalar genellikle bir kaynak sınırına işaret eder. Her sunucuda CPU, bellek, disk alanı ve G/Ç'yi izleyin ve eşiklere ulaşılmadan önce uyarı üretin.

• Disk: loglar ve geçmiş sürekli büyür. Dolu bir disk; loglamayı, raporları ve yedeklemeleri aynı anda durdurabilir.
• Yedekler: yedeklemelerin tamamlandığını ve bir geri yüklemeyi test ettiğinizi doğrulayın. MetaQuotes, MT5 sistem veritabanlarının "yedekleme ve kurtarma seçenekleriyle" geldiğini belirtir (MetaTrader 5 for Brokers); hiç geri yüklemediğiniz bir yedek hâlâ bir varsayımdır.

Hem MetaTrader için tipik olan Windows Server ortamlarını hem de web, veritabanı ve destek sistemleri için kullanılan Linux ortamlarını destekliyoruz. Bkz. sunucu izleme, yedekleme ve kurtarma ve performans ayarı.

Olaydan sonra: değerlendirme ve düzenleyici kurumlar

Bir olay, sunucu yeniden çalışır hale geldiğinde değil, kök neden bilindiğinde ve önleyici bir eylem üzerinde anlaşıldığında kapanır. Kısa bir rapor yazın: zaman çizelgesi, etki, kök neden ve sorumluları belirlenmiş önleyici eylemler.

FCA, operasyonel dayanıklılık kurallarının kapsamındaki firmaların "önemli iş hizmetlerini etki toleransları dahilinde yürütebilmelerini sağlamak için 31 Mart 2025'e kadar süreleri olduğunu" belirtir (FCA). AB'de ESMA, Dijital Operasyonel Dayanıklılık Yasası'nın (DORA) "16 Ocak 2023'te yürürlüğe girdiğini ve 17 Ocak 2025'ten itibaren uygulanacağını" belirtir (ESMA). Belirli bir olayı bildirmeniz gerekip gerekmediği ve nasıl bildireceğiniz lisansınıza ve yetki alanınıza bağlıdır; uyum sorumlunuza danışın. Bu genel bilgidir, hukuki tavsiye değildir.

Sıkça sorulan sorular